بابەتێکی ئینگلیزی و کوردییە، بۆ بڵاو کردنەوەیە؛ دەزانن تورک لە مێژوودا چی بەرانبەر باکووری کوردستان کردووە؟ ئێستا چۆن دەهێڵێت ڕۆژئاوای کوردستان ناوچەیەکی سەربەخۆی هەبێت!؟
بۆچی دەبێت جیهان بزانێت؟
لە نێوان ساڵانی ١٩٩٢ بۆ ١٩٩٥، دەوڵەتی تورکیا بە فەرمانی تانسو چیلەر و دۆغان گورەش، گەورەترین تاوانی مێژوویی دژی گەلی کورد ئەنجامدا. ئەوان تەنها خانوویان نەسووتاند، بەڵکوو داهاتووی نەتەوەیەکیان سووتاند.
ڕاستییە تاڵەکان:
٥٠٠٠ گوند و دێهات: زیاتر لە ٥٠٠٠ ناوچەی نیشتەجێبوون بە تەواوی لەسەر نەخشە سڕانەوە.
٤ ملیۆن ئاوارە: نێوان ١.٥ بۆ ٤ ملیۆن کورد بە زۆرەملێ لە زێدی خۆیان دەرکران و ڕەوانەی کەمپ و پەراوێزی شارە گەورەکانی وەک ئەستەنبوڵ-ئیستانبووڵ کران.
کوشتنی ئاژەڵ و ئەسپەکان: سەربازەکان بە ئەنقەست ملیۆنان سەر مەڕ و ماڵاتیان گولەباران کرد. ئەسپەکانیان کوشت کە بژێوی جووتیاران بوون. باخ و زەوییە گەنمییەکانیان سووتاند بۆ ئەوەی کورد هیچی نەمێنێت بۆ خواردن و ناچار بێت کۆچ بکات.
تاوانی "یان ببە بە جاش یان گوندەکەت دەسووتێنین":
ئەمە ئەو دووڕیانە بوو کە خستیانە بەردەم خەڵک. ئەو قارەمانانەی نەیانویست ببنە "گوندپارێز" (جاش)، گوندەکەیان و ماڵ و منداڵیان لە ناو ئاگردا سووتاند.
کۆتایی ئابووریی کورد:
ئەم گوندانە کۆڵەکەی ئابووری کوردستان بوون. دەوڵەت ویستی کورد بکاتە هەژار و دەستەمۆ، بۆ ئەوەی هەمیشە پێویستی بەوان بێت. ئێستاش کە ساڵی ٢٠٢٦ە، ئەو زەوییانە پڕن لە مین و ڕێگری لێ دەکرێت خەڵک بگەڕێتەوە، سەر زەویەکانیان.
ئێمە دووکەڵی ئەو ئاگرانەمان بیر ناچێتەوە. ئێمە ٥٠٠٠ گوند و ناوچە و ئابووریمان و خەڵکمان کە لەناوچوو لەبیر ناچێتەوە. 
The 5,000 Villages: The Economic and Human Erasure
"They burned the bread, they shot the horses, they broke the heart of Kurdistan."
In the early 1990s, specifically between 1992 and 1995, a darkness fell over the Southeast. This was the "Scorched Earth" policy—a systematic crime against the Kurdish people ordered by Prime Minister Tansu Çiller and Chief of Staff Doğan Güreş.
The Horror of the Crime:
5,000 Villages & Hamlets: Nearly five thousand communities were systematically wiped from the map.
4 Million People Displaced: At least 1.5 to 4 million Kurds were forced into internal exile, fleeing with nothing as their ancestral homes were turned to ash.
The War on Animals: To ensure no one could ever return, the state waged a war on the economic pillar of the region. Soldiers machine-gunned millions of sheep and cattle. They shot the horses that plowed the fields. They burned the grain silos and cut down ancient fruit trees.
The Cruelty of "Draft or Destroy":
The military arrived with torches and a choice: become a "Village Guard" and kill your own people, or watch your family be thrown onto the road. Those who refused saw their homes burned in front of their eyes. Many were beaten or killed right there in the village square.
The Life That Never Recovered:
This was the intentional destruction of Kurdish self-sufficiency. Proud farmers who fed the country were forced into urban slums (gecekondu) in Istanbul and Izmir. They went from being independent masters of their land to being exploited, low-wage laborers. Even today, in 2026, the land remains filled with land mines, ensuring that "recovery" is a lie.
We do not forget the smoke. We do not forget the 5,000.
Comments
Post a Comment