Skip to main content

داری ئاسپن(Aspen) چ سوودێکی بۆ ئاژەڵ و مەڕومەڵات هەیە؟

داری ئاسپن(Aspen) چ سوودێکی بۆ ئاژەڵ و مەڕومەڵات هەیە؟
سوودەکانی داری ئاسپن (Aspen) بۆ ئاژەڵ و مەڕومەڵات بەم شێوەیەیە:
​١. ئازارشکێنی سرووشتی و دژە هەوکردن:
​کاتێک مەڕ گەڵای ئاسپن دەخوات یان توێکڵی دارەکە دەڕنێتەوە، لەشیان ماددەی سالیسین (Salicin) دەگۆڕێت بۆ سالیسیلیک ئەسید (Salicylic Acid). ئەم ماددەیە وەک ئازارشکێنێکی سرووشتی و سووک و دژە هەوکردن کار دەکات، و یارمەتیدەرە بۆ کەمکردنەوەی ئازاری ئاسایی، ئاوساوی، یان ماندوێتیی لەشی ئاژەڵەکە.
​٢. کرۆمکوژی سرووشتی (تانین):
​گەڵاو لقی داری ئاسپن ماددەی *تانینی خەست (Condensed Tannins)*ی تێدایە. تانین بە پرۆتینەکانەوە دەنوسێت و سووڕی ژیانی تەفەیلی و کرمەکانی ناوزگ (وەک کرمی گەدە) تێکدەدات. ئەگەرچی شوێنی دەرمانی تایبەتی کرم ناگرێتەوە لە کاتی تووشبوونی زۆردا، بەڵام خواردنی گەڵای ئاسپن بە شێوەیەکی سرووشتی ڕێژەی کرمی ناوزگ کەم ڕادەگرێت.
​٣. بەهای خۆراکی بەرز:
​مەڕ زۆر حەز بە خواردنی گەڵای درەخت و دەوەنەکان دەکات (زۆرجار زیاتر لە لەوەڕی ئاسایی). گەڵای ئاسپن بە شێوەیەکی سەرسوڕهێنەر بەهادارە:
​پرۆتین: گەڵای فرێش ١٠% تا ١٥% پرۆتینی خاوی تێدایە، کە هاوشێوەی وێنەی باشی یۆنجەیە (عەلەف)ە.
​هەرسکردن: لقی تازە و گەڵاکانی زۆر ئاسان هەرس دەکرێن و ئاژەڵ بە خۆشییەوە دەیانخوات.
​خاڵێک کە دەبێت ئاگاداری بیت ئەمەیە: چونکە توێکڵی دارەکە ماددەی سالیسین و کاربۆهیدراتی تێدایە، ئەگەر لێیان بگەڕێیت مەڕ بە ئاسانی توێکڵی دارەکە تا سەر دارە ڕووتەکەی دەڕنێتەوە. ئەگەر داری ئاسپنی زیندووت هەیە لەسەر زەوییەکەت و دەتەوێت بیپارێزیت، ئاژەڵەکان بە خواردنی بازنەیی دەوری قەدی دارەکە (Girdling) دارەکە دەکوژن. چاکترین ڕێگا ئەوەیە لقی بڕاوەی پێ بپێورێت یان بە شێوەیەکی کۆنتڕۆڵکراو ڕێگەیان پێ بپێدرێت لێی بخۆن.

Comments